Xử phạt hành chính về an toàn thực phẩm đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng và duy trì trật tự thị trường. Với sự phát triển của ngành công nghiệp thực phẩm, các vi phạm liên quan đến an toàn thực phẩm ngày càng phức tạp, đòi hỏi doanh nghiệp phải nắm vững quy định để tránh hậu quả nghiêm trọng. Bài viết này sẽ làm rõ các quy định hiện hành, giúp bạn hiểu rõ hơn về trách nhiệm pháp lý. Cùng Giấy phép thành lập công ty khám phá chi tiết.
1. Quy định về xử phạt hành chính về an toàn thực phẩm hiện nay
Quy định về xử phạt hành chính về an toàn thực phẩm hiện nay được xây dựng dựa trên hệ thống pháp luật chặt chẽ, nhằm đảm bảo chất lượng và an toàn cho sản phẩm thực phẩm trên thị trường Việt Nam. Theo Nghị định 115/2018/NĐ-CP, các hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực này được quy định cụ thể, bao gồm từ sản xuất, kinh doanh đến nhập khẩu thực phẩm không đạt chuẩn. Nghị định này đã được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 124/2021/NĐ-CP, tăng cường các biện pháp xử lý để phù hợp với thực tiễn, như nâng mức phạt đối với các vi phạm nghiêm trọng gây hại sức khỏe cộng đồng.
Các quy định này nhấn mạnh nguyên tắc xử phạt công bằng, kịp thời, đồng thời kết hợp với biện pháp khắc phục hậu quả để ngăn chặn tái phạm. Doanh nghiệp cần tuân thủ nghiêm ngặt để tránh không chỉ phạt tiền mà còn các hình thức như đình chỉ hoạt động hoặc thu hồi giấy phép. Trong bối cảnh hội nhập quốc tế, các quy định này còn hài hòa với tiêu chuẩn Codex Alimentarius, giúp bảo vệ người tiêu dùng và thúc đẩy thương mại bền vững. Việc áp dụng xử phạt hành chính về an toàn thực phẩm không chỉ là công cụ thực thi pháp luật mà còn góp phần nâng cao nhận thức của các tổ chức, cá nhân tham gia chuỗi cung ứng thực phẩm.
2. Các hành vi vi phạm phổ biến dẫn đến xử phạt hành chính về an toàn thực phẩm
Các hành vi vi phạm phổ biến trong lĩnh vực an toàn thực phẩm thường xuất phát từ khâu sản xuất và kinh doanh, dẫn đến áp dụng xử phạt hành chính về an toàn thực phẩm theo các nghị định liên quan. Chẳng hạn, việc sử dụng nguyên liệu không đảm bảo vệ sinh hoặc pha tạp chất vào thực phẩm là một trong những vi phạm cơ bản được quy định tại Nghị định 115/2018/NĐ-CP. Những hành vi này không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm mà còn đe dọa sức khỏe người dùng, như ngộ độc thực phẩm hoặc các bệnh truyền nhiễm.
Ngoài ra, kinh doanh thực phẩm hết hạn sử dụng hoặc không có nhãn mác đầy đủ cũng bị coi là vi phạm nghiêm trọng, đặc biệt khi liên quan đến thực phẩm chức năng hoặc nhập khẩu. Nghị định 124/2021/NĐ-CP đã bổ sung các quy định về vi phạm trực tuyến, như quảng cáo sai sự thật về lợi ích sức khỏe của sản phẩm, nhằm kiểm soát tốt hơn môi trường số. Doanh nghiệp thường mắc lỗi do thiếu kiểm soát nội bộ, dẫn đến hậu quả pháp lý nặng nề. Để tránh, các đơn vị cần xây dựng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn ISO 22000, kết hợp đào tạo nhân viên về an toàn thực phẩm. Tổng thể, việc nhận diện sớm các hành vi vi phạm giúp giảm thiểu rủi ro và duy trì uy tín trên thị trường.
>> Đọc thêm: Các loại hình kinh doanh ẩm thực phổ biến hiện nay
3. Mức xử phạt tiền và các biện pháp bổ sung trong xử phạt hành chính về an toàn thực phẩm
Mức xử phạt tiền trong xử phạt hành chính về an toàn thực phẩm được phân loại theo mức độ nghiêm trọng của vi phạm, theo quy định tại Nghị định 115/2018/NĐ-CP và các sửa đổi từ Nghị định 124/2021/NĐ-CP. Đối với vi phạm nhẹ, như không thực hiện kiểm nghiệm định kỳ, mức phạt có thể từ 5 triệu đến 20 triệu đồng, tùy thuộc vào quy mô doanh nghiệp.
Với các vi phạm nghiêm trọng hơn, chẳng hạn sản xuất thực phẩm chứa chất cấm hoặc gây ngộ độc hàng loạt, mức phạt có thể lên đến 100 triệu đồng hoặc thậm chí cao hơn đối với tổ chức lớn. Ngoài phạt tiền, các biện pháp bổ sung như tước quyền sử dụng giấy chứng nhận an toàn thực phẩm trong thời gian từ 1 đến 24 tháng được áp dụng để đảm bảo khắc phục triệt để.
Nghị định 124/2021/NĐ-CP còn quy định buộc tiêu hủy sản phẩm vi phạm và bồi thường thiệt hại nếu gây hại cho người tiêu dùng. Trong thực tiễn, cơ quan chức năng thường kết hợp xử phạt với giáo dục, yêu cầu doanh nghiệp cải thiện quy trình sản xuất. Việc áp dụng các mức phạt này không chỉ mang tính răn đe mà còn khuyến khích đầu tư vào công nghệ kiểm soát chất lượng, giúp ngành thực phẩm phát triển bền vững. Doanh nghiệp nên tham khảo các quyết định xử phạt thực tế để đánh giá rủi ro cụ thể.
>> Đọc thêm: Dịch vụ làm giấy phép kinh doanh quán ăn nhỏ
4. Thẩm quyền xử phạt hành chính về an toàn thực phẩm theo quy định hiện hành
Thẩm quyền xử phạt hành chính về an toàn thực phẩm được phân cấp rõ ràng theo Nghị định 189/2025/NĐ-CP, nhằm đảm bảo hiệu quả thực thi pháp luật tại các cấp địa phương và trung ương. Cụ thể, Thanh tra Bộ Y tế và các Sở Y tế tỉnh, thành phố chịu trách nhiệm chính đối với vi phạm lớn, như các trường hợp liên quan đến sản xuất quy mô quốc gia hoặc nhập khẩu.
Trong khi đó, các Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm cấp quận, huyện xử lý vi phạm nhỏ lẻ tại địa bàn, chẳng hạn kinh doanh thực phẩm đường phố không đạt chuẩn. Nghị định này quy định thủ tục lập biên bản vi phạm phải tuân thủ nguyên tắc khách quan, với thời hạn xử lý không quá 7 ngày đối với trường hợp đơn giản. Người dân và doanh nghiệp có quyền khiếu nại nếu phát hiện sai sót trong quá trình xử phạt. Thẩm quyền còn mở rộng đến lực lượng quản lý thị trường và công an môi trường trong các vụ việc khẩn cấp.
Việc phân cấp này giúp tăng tốc độ xử lý, giảm tải cho cơ quan trung ương và nâng cao hiệu quả giám sát. Doanh nghiệp cần hợp tác đầy đủ với cơ quan chức năng để tránh các biện pháp cưỡng chế thêm.
5. Câu hỏi thường gặp
Xử phạt hành chính về an toàn thực phẩm áp dụng cho cá nhân hay tổ chức?
Xử phạt hành chính về an toàn thực phẩm áp dụng cho cả cá nhân và tổ chức theo Nghị định 115/2018/NĐ-CP, với mức phạt cao hơn đối với tổ chức gấp đôi so với cá nhân. Ví dụ, cá nhân kinh doanh thực phẩm không phép có thể bị phạt từ 3-5 triệu đồng, trong khi tổ chức bị phạt từ 6-10 triệu đồng. Các biện pháp bổ sung như đình chỉ hoạt động cũng được áp dụng tương tự, nhằm đảm bảo trách nhiệm chung trong chuỗi cung ứng.
Làm thế nào để khiếu nại quyết định xử phạt hành chính về an toàn thực phẩm?
Để khiếu nại quyết định xử phạt hành chính về an toàn thực phẩm, cá nhân hoặc tổ chức cần nộp đơn khiếu nại trong vòng 10 ngày kể từ ngày nhận quyết định, theo quy định tại Nghị định 124/2021/NĐ-CP. Đơn phải nêu rõ lý do và kèm chứng cứ, gửi đến cơ quan đã ban hành quyết định hoặc cấp trên trực tiếp. Quy trình khiếu nại được xử lý trong 15-30 ngày, và nếu không đồng ý, có thể khởi kiện tại tòa án hành chính.
Thẩm quyền xử phạt hành chính về an toàn thực phẩm thuộc cơ quan nào?
Thẩm quyền xử phạt hành chính về an toàn thực phẩm thuộc Bộ Y tế, Sở Y tế và các Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm theo Nghị định 189/2025/NĐ-CP. Các cơ quan này phối hợp với quản lý thị trường để kiểm tra và xử lý vi phạm. Đối với vi phạm xuyên biên giới, Cục An toàn thực phẩm trực tiếp can thiệp.
Xử phạt hành chính về an toàn thực phẩm là yếu tố then chốt giúp doanh nghiệp vận hành bền vững trong ngành thực phẩm. Việc nắm vững các quy định không chỉ tránh rủi ro pháp lý mà còn nâng cao chất lượng sản phẩm, bảo vệ người tiêu dùng. Để nhận tư vấn chuyên sâu và hỗ trợ tuân thủ pháp luật, hãy liên hệ Giấy phép thành lập công ty ngay hôm nay, đội ngũ chuyên gia sẽ đồng hành cùng bạn.
Để lại một bình luận