Đơn vị trực thuộc là khái niệm quan trọng giúp doanh nghiệp mở rộng hoạt động kinh doanh mà không cần thành lập công ty mới. Việc nắm rõ định nghĩa và quy định liên quan hỗ trợ nhà quản lý xây dựng cấu trúc tổ chức hiệu quả, tuân thủ pháp luật và giảm thiểu rủi ro pháp lý trong quá trình vận hành. Hiểu đúng về vấn đề này còn góp phần tối ưu chi phí và tăng tính linh hoạt cho doanh nghiệp khi phát triển tại nhiều địa bàn. Cùng Giấy phép thành lập công ty tìm hiểu chi tiết hơn.
1. Đơn vị trực thuộc là gì?
Luật Doanh nghiệp 2020 không đưa ra định nghĩa chính thức về “đơn vị trực thuộc”, nhưng trên thực tế và trong hoạt động quản lý doanh nghiệp, thuật ngữ này được dùng để chỉ các đơn vị phụ thuộc của doanh nghiệp như chi nhánh, văn phòng đại diện và địa điểm kinh doanh.
Theo Luật Doanh nghiệp 2020, các đơn vị này được thành lập nhằm hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện hoạt động kinh doanh, xúc tiến thương mại hoặc mở rộng phạm vi hoạt động tại các địa phương khác với trụ sở chính.
Điểm chung của đơn vị trực thuộc là không có tư cách pháp nhân độc lập với doanh nghiệp. Mọi quyền và nghĩa vụ phát sinh từ hoạt động của đơn vị trực thuộc về nguyên tắc đều thuộc trách nhiệm của doanh nghiệp thành lập. Việc thành lập đơn vị trực thuộc giúp doanh nghiệp mở rộng mạng lưới hoạt động nhanh chóng mà không phải thành lập pháp nhân mới.
Doanh nghiệp khi thành lập đơn vị trực thuộc cần tuân thủ quy định về tên gọi, địa chỉ, phạm vi hoạt động và thủ tục đăng ký theo Luật Doanh nghiệp 2020.
2. Các loại hình đơn vị trực thuộc theo Luật Doanh nghiệp 2020
Theo Luật Doanh nghiệp 2020, các đơn vị trực thuộc của doanh nghiệp bao gồm:
- Chi nhánh: Chi nhánh là đơn vị phụ thuộc của doanh nghiệp, có nhiệm vụ thực hiện toàn bộ hoặc một phần chức năng của doanh nghiệp, bao gồm cả chức năng kinh doanh. Ngành, nghề kinh doanh của chi nhánh phải phù hợp với ngành, nghề kinh doanh của doanh nghiệp mẹ. Chi nhánh có thể được doanh nghiệp ủy quyền thực hiện giao dịch, ký kết hợp đồng và sử dụng con dấu riêng theo quy định.
- Văn phòng đại diện: Văn phòng đại diện là đơn vị phụ thuộc có chức năng đại diện theo ủy quyền cho lợi ích của doanh nghiệp và bảo vệ các lợi ích đó. Văn phòng đại diện không được trực tiếp thực hiện hoạt động kinh doanh sinh lợi. Chức năng chủ yếu của văn phòng đại diện là liên lạc, nghiên cứu thị trường và xúc tiến thương mại.
- Địa điểm kinh doanh: Địa điểm kinh doanh là nơi doanh nghiệp thực hiện hoạt động kinh doanh cụ thể. Đây có thể là cửa hàng, kho hàng, showroom hoặc cơ sở sản xuất. Địa điểm kinh doanh không có tư cách pháp nhân và hoạt động phụ thuộc vào doanh nghiệp hoặc chi nhánh quản lý.
3. Quyền và nghĩa vụ của đơn vị trực thuộc
Quyền và nghĩa vụ của đơn vị trực thuộc phụ thuộc vào loại hình và phạm vi ủy quyền của doanh nghiệp thành lập.
Chi nhánh có thể được doanh nghiệp ủy quyền sử dụng con dấu riêng, mở tài khoản ngân hàng và thực hiện giao dịch trong phạm vi được giao. Trong khi đó, văn phòng đại diện chỉ được thực hiện chức năng đại diện và không được trực tiếp kinh doanh.
Doanh nghiệp thành lập đơn vị trực thuộc có trách nhiệm quản lý, giám sát và chịu trách nhiệm đối với các nghĩa vụ phát sinh từ hoạt động của đơn vị trực thuộc. Đồng thời, các đơn vị này phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ về thuế, kế toán và báo cáo theo quy định pháp luật.
Việc phân định rõ quyền hạn và trách nhiệm giúp doanh nghiệp hạn chế tranh chấp và nâng cao hiệu quả quản trị nội bộ.
4. Thủ tục thành lập đơn vị trực thuộc
Doanh nghiệp có nhu cầu thành lập đơn vị trực thuộc cần thực hiện thủ tục đăng ký tại Phòng Đăng ký kinh doanh nơi đặt đơn vị trực thuộc.
Hồ sơ thành lập thông thường bao gồm:
- Thông báo lập chi nhánh, văn phòng đại diện hoặc địa điểm kinh doanh;
- Quyết định thành lập của doanh nghiệp;
- Bản sao giấy tờ pháp lý của cá nhân đối với người đứng đầu đơn vị trực thuộc;
- Các giấy tờ khác theo yêu cầu của cơ quan đăng ký kinh doanh.
Sau khi hồ sơ hợp lệ, cơ quan đăng ký kinh doanh sẽ cấp Giấy chứng nhận đăng ký hoạt động theo thời hạn luật định.
Sau khi được cấp phép, doanh nghiệp cần thực hiện các thủ tục liên quan như đăng ký thuế, sử dụng hóa đơn, mở tài khoản ngân hàng hoặc khắc dấu (nếu cần) để đưa đơn vị trực thuộc vào hoạt động.
5. Câu hỏi thường gặp
Đơn vị trực thuộc có được ký hợp đồng độc lập không?
Theo Luật Doanh nghiệp 2020, chi nhánh được ký hợp đồng trong phạm vi được ủy quyền, trong khi văn phòng đại diện chỉ được thực hiện hoạt động xúc tiến mà không được ký kết hợp đồng mang tính chất kinh doanh. Doanh nghiệp mẹ phải quy định rõ phạm vi ủy quyền để tránh vi phạm pháp luật.
Thời hạn hoạt động của đơn vị trực thuộc là bao lâu?
Luật Doanh nghiệp 2020 không quy định thời hạn cố định cho đơn vị trực thuộc. Thời hạn hoạt động thường được xác định theo quyết định của doanh nghiệp mẹ và được ghi nhận trong Giấy chứng nhận đăng ký hoạt động.
Đơn vị trực thuộc có phải nộp thuế riêng không?
Đơn vị trực thuộc không có tư cách pháp nhân nên không nộp thuế thu nhập doanh nghiệp riêng. Tuy nhiên, chi nhánh và địa điểm kinh doanh phải thực hiện kê khai, nộp thuế giá trị gia tăng và các loại thuế khác phát sinh từ hoạt động kinh doanh theo quy định hiện hành.
Đơn vị trực thuộc đóng vai trò then chốt trong chiến lược phát triển của nhiều doanh nghiệp hiện nay. Việc hiểu rõ quy định tại Luật Doanh nghiệp 2020 giúp doanh nghiệp vận hành đúng pháp luật và tận dụng tối đa lợi ích từ mô hình này. Nếu bạn đang cần hỗ trợ chi tiết về thủ tục thành lập hoặc điều chỉnh thông tin đơn vị trực thuộc, hãy liên hệ Giấy phép thành lập công ty để được tư vấn chuyên nghiệp và nhanh chóng.
Để lại một bình luận